Boek De Kralingse Buitenplaatsen wint landelijke prijs

De Kralingse Buitenplaatsen van Robert Ligthelm is winnaar van de Ithakaprijs 2021, de belangrijkste Nederlandse onderscheiding voor boeken of journalistieke producties over kastelen, historische buitenplaatsen en landgoederen. De award, een geldbedrag van 5.000 euro, is voor de zevende keer uitgereikt.

Auteur Ligthelm ontving de prijs, een initiatief van de stichting Kastelen, historische Buitenplaatsen en Landgoederen (sKBL), op donderdag 14 oktober uit handen van juryvoorzitter Paul Schnabel in Theater Concordia te Haastrecht.

Robert Ligthelm produceerde, met medewerking van Taco Hermans, Anneke van Dijk en Tom Riedijk volgens de jury een indrukwekkend boekwerk over de prachtige, veelal verdwenen buitenplaatsen in het Rotterdamse Kralingen. Ooit lagen in die omgeving veertig buitenplaatsen waarvan er in onze tijd nog slechts vijf resten.

Aanleg van deze buitenplaatsen is bepalend geweest voor de huidige ‘lay out’ van dit vroeger zo rustige en landelijke dorpje onder de rook van Rotterdam.

Ensemble landschapsparken en buitens weer zichtbaar

De jury zegt voor de Ithakaprijs 2021 een boek te hebben gekozen, dat een bijna onbekend – want ook grotendeels verloren gegaan – ensemble van landschapsparken en buitens weer zichtbaar maakt.

“De publicatie biedt een mooie balans tussen familiegeschiedenissen, bouwhistorie en parkaanleg in een perspectief waarin we ook zien hoe het – ondanks stadsontwikkeling en industrialisering – hier en daar toch lukt een moderne versie van Arcadië in stand te houden of te herontwikkelen. De Kralingse Buitenplaatsen is gebaseerd op grondig archiefonderzoek, interviews met (voormalige) bewoners, levendig geschreven en goed gedocumenteerd”.

Volgens de jury is schrijver Ligthelm geen man van het vak, maar een amateur in de oorspronkelijke betekenis van het woord. “Hij was al van jongs af aan geboeid door kastelen en buitenplaatsen en na zijn pensionering als vrij man in de gelegenheid om dat vorm te geven in een fraai uitgegeven en rijk geïllustreerd boekwerk”.

Jury

Naast voorzitter Schnabel bestond de jury 2021 uit René Dessing (secretaris jury/voorzitter sKBL en directeur stichting Erfgoed Landfort), Yme Kuiper (emeritus hoogleraar historische Buitenplaatsen en Landgoederen, RUG), Marcel van Ool (cultuurhistoricus, adviseur landschap en cultuurhistorie bij Staatsbosbeheer) en Juliette Jonkheer-Duynstee (kunsthistoricus, publicist en expert buitenplaatsen langs de Vecht).

Els Veder-Smit

De Ithakaprijs is in 2015 door de sKBL geïnitieerd en dankzij een genereuze gift voor vijf jaar mogelijk gemaakt door de op 27 augustus 2020 overleden oud-staatssecretaris Els Veder-Smit.

Jaarlijks is er daarnaast budget voor een stipendium, bedoeld voor onderzoek naar kastelen, historische buitenplaatsen en landgoederen. Ook het stipendium levert 5.000 euro op.

Nieuwe schenker

Vorig jaar heeft een nieuwe particuliere schenker die anoniem wil blijven, besloten de uitreiking van de Ithakaprijs en het stipendium tot en met 2029 mogelijk te maken. In 2021 zijn voor het stipendium echter geen inzendingen aangedragen.

Eerdere winnaars

Eerdere winnaars van de Ithakaprijs en het -stipendium zijn

2020: Ithakaprijs: Lenneke Berkhout voor Hoveniers van Oranje. Stipendium: Juliette Jonker-Duynstee voor een onderzoek getiteld In de voetsporen van Johan Ortt van Nijenrode. Vijf kasteelheren aan de Vecht;

2019: Ithakaprijs: Genootschap Oud Westland voor Buitenplaatsen in het Westland. Met smaak en tot voordeel aangelegd. Stipendium: Astrid Schutte voor een literair non-fictieproject rond Huis Baak, getiteld Een laatste heer;

2018: Ithakaprijs: Jan ten Hove voor Arnichem, buitenplaats aan de Vecht. Historie van huis en Haersterveer. Stipendium: Conrad Gietman voor onderzoek naar Familieorde, hiërarchie en privacy in kastelen en buitenplaatsen (1550-1650);

2017: Ithakaprijs: Anne Mieke Backer voor Er stond een vrouw in de tuin. Over de rol van vrouwen in het Nederlandse landschap. Stipendium: Annet Werkhoven voor onderzoek naar historische buitenplaatsen, villa’s en landgoederen op de Stichtse Lustwarande;

2016: Ithakaprijs: Kees van der Leer en Henk Boers voor Huygens’ Hofwijck. De buitenplaats van Constantijn en Christiaan. Ook Martin van den Broeke won de Ithakaprijs voor zijn Het Pryeel van Zeeland. Buitenplaatsen op Walcheren 1600-1820;

2015: Ithakaprijs: Mascha van Damme voor Heren op het Land. Buitenplaatsen van Twentse textielfabrikanten. Stipendium: Els van der Laan/ Willemieke Ottens/Jelmer Bokma voor onderzoek naar de Noordelijke Lustwarande: staten en stinsen van Friesland, de borgen van Groningen en de havezaten van Drenthe.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.