Maritiem erfgoed: gezamenlijke verantwoordelijkheid

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) heeft op donderdag 9 oktober in Almere een nieuwe reeks kennisproducten over maritiem erfgoed gepresenteerd. Tijdens de informatiedag Erfgoed binnen Boord, georganiseerd in samenwerking met de plaatselijke overheid, spraken archeologen en bestuurders, adviseurs en medewerkers van gemeenten met elkaar over hoe ze samen de zorg voor dit erfgoed kunnen verbeteren.

Burgemeester Annemarie Jorritsma, die de dag opende, kreeg de eerste digitale en gedrukte kennisproducten overhandigd door Martijn Manders, hoofd van het Maritiem Programma van de rijksdienst.

Water

Nederland is onlosmakelijk verbonden met water, en de relatie van de mens met dat water vertelt een verhaal over ons verleden als maritieme natie. De archeologische resten hiervan, zoals scheepswrakken, maar ook havens, beschoeiingen, werven en hellingen, verdronken dorpen en prehistorische landschappen zijn op veel, soms onbekende plekken terug te vinden. Voor gemeenten is het niet altijd eenvoudig om de bescherming van deze resten te regelen in hun bestemmingsplan.

In de archeologiewetgeving is geregeld dat gemeenten, provincies en waterbeherende instanties samen verantwoordelijk zijn voor de zorg voor archeologisch erfgoed. Uit evaluatie van deze wetgeving en verder onderzoek van de rijksdienst in 2011 bleek dat er onvoldoende kennis en informatie beschikbaar is om rekening te kunnen houden met de belangen van maritiem erfgoed. Reden voor minister Jet Bussemaker (cultuur) om de rijksdienst opdracht te geven vanuit het Maritiem Programma, in samenwerking met anderen, te werken aan onderzoek, beheer en het uitdragen van kennis over maritiem erfgoed.

Handreikingen

De producten die in Almere zijn gepresenteerd zijn daar het resultaat van, en bevatten handreikingen voor beheer, uitleg van wet- en regelgeving, publicaties van voorbeeldprojecten, maar ook (digitale) kaartensets. Zo is er een brochure voor gemeenten met informatie over hoe waterbodems kunnen worden verankerd in een bestemmingsplan.

Martijn Manders: “De zorg voor het maritiem erfgoed is gedeelde zorg. Nationale, regionale en lokale overheden zijn er samen verantwoordelijk voor. Als samenleving willen we erfgoed onderzoeken, behouden en doorgeven aan toekomstige generaties. Het is daarom niet meer dan logisch dat we elkaar helpen bij het beheer van zo’n belangrijk deel van onze gezamenlijke geschiedenis.” Zie ook www.archeologieinnederland.nl en www.cultureelerfgoed.nl