Vreugde en zorgen bij afsluiting jubileumjaar Oude Groninger Kerken

Kerk te Garmerwolde . interieur. opdracht Annemieke Woldring  stichting Oude Groninger Kerken   DUNCAN WIJTING FOTOGRAFIE DWF

Bestuur en directie van de Stichting Oude Groninger Kerken (SOGK) zijn zeer tevreden over de belangstelling voor de vele jubileumactiviteiten, de toename van het aantal donateurs, de donaties en schenkingen waaronder een nieuw fonds op naam, en begin en afronding van belangrijke restauratieprojecten in 2014.

De oplevering van de omvangrijke opknapbeurt van de middeleeuwse schilderingen en het interieur van de kerk van Garmerwolde (foto) was volgens de stichting het absolute hoogtepunt van het afgelopen jaar, waarin het 45-jarig bestaan werd gevierd.

Zorgen

Zorgen heeft de SOGK over de grote toename van het aantal kerken, torens en historische kerkhoven dat ter overname door de oorspronkelijke eigenaren wordt aangeboden. “Dat betekent op termijn een enorme verzwaring van de taken die wij op ons hebben genomen”, aldus de stichting in een persbericht.

“Niet minder zorgen zijn er over de gevolgen van de aardbevingen voor de eeuwenoude monumentale kerken en het feit dat het onderzoek van de NAM op het gebied van preventie en bouwkundige versterking voor monumenten nog geen concreet resultaat heeft opgeleverd. Gelukkig werd de schade aan acht kerken hersteld. Die monumenten zijn weer in goede conditie en kunnen naar verwachting zonder problemen lichtere bevingen doorstaan.”

Motto leidraad

Ook in jubileumjaar 2014 was het motto Samen staan we sterk! leidraad van de SOGK. De viering van het 45-jarig bestaan werd op 6 april ingeluid met de expositie Het verhaal van de Groninger kerken met tekeningen van Sytse van der Zee in samenwerking met Kunstlievend Genootschap Pictura in de stad Groningen.

In samenwerking met Museum Wierdenland kwam de zomermanifestatie Mijn Inspiratie tot stand, waarbij in acht kerken in het Reitdiepgebied gedurende drie maanden amateurkunst van niveau werd tentoongesteld. Deze manifestatie, met werk van stichtingsvrijwilliger Henk Helmantel in Museum Wierdeland in Ezinge, duurde van 4 juli tot en met 28 september.

Kerk als schatkamer

Op 4 oktober begon de expositie De kerk als schatkamer – de keuze van Museum Catharijneconvent in Openluchtmuseum Het Hoogeland in Warffum met een selectie van de meest verrassende voorwerpen uit de SOGK-kerken. Tegelijkertijd verscheen de gelijknamige uitgave.

De tentoonstelling duurt nog tot 15 maart 2015 en wordt aangevuld met een aantal randactiviteiten. Het jubileumsymposium Ik zie, ik zie wat jij niet ziet op 21 mei keek niet alleen terug op 20 jaar educatief werk van de stichting, maar ook naar de toekomst waarin veel aandacht moet uitgaan naar activiteiten die de interesse van komende generaties voor het werk van de stichting wekken. De belangwekkende bijdrage van de Gentenaar Brecht Demeulenaere aan het symposium verscheen onlangs onder de titel Kinderkopjes als afsluiting van het negende lustrumjaar.

Donaties

Het werk van de SOGK is alleen mogelijk door de niet aflatende steun van overheden, fondsen en particulieren. Ook in 2014 had de Stichting Oude Groninger Kerken niet te klagen over donaties, schenkingen en nalatenschappen.

Als symbolische blijk van dank hiervoor werd op 12 april de laatste Erepenning van de serie die in de afgelopen 20 jaar werd uitgereikt, overhandigd aan het trouwe donateursechtpaar De Vries uit Groningen. Het jubileumjaar had een feestelijke finale toen bekend werd dat een ander donateursechtpaar een omvangrijk fonds op naam heeft opgericht voor behoud van een door hen zeer geliefde kerk van de stichting.

Overnames

In 2014 zijn tien kerken, twee torens, een pastorie en tien historische kerkhoven van kerkelijke gemeenten overgenomen, waaronder de zeer belangrijke kerk van Middelstum, de Molukse kerk van Appingedam en de kerk van Midwolda met zijn internationaal befaamde Hinsz-orgel.

Daarmee komt het bezit van de stichting op 77 kerken, 2 synagogen, 7 losstaande torens, 5 pastorieën en 48 historische kerkhoven en terreinen. Gezien het grote aanbod aan gebouwen en terreinen door fusie en krimp van kerkelijke gemeenten, wordt verwacht dat een sterke groei van het bezit op den duur de mogelijkheden van de stichting te boven gaat. Bestuur en directie hopen dat de nieuwe Provinciale Staten van Groningen het belang van een gezamenlijke aanpak voor behoud van de belangrijkste monumenten zullen inzien. “De kerken vervullen door hun vitale en eigentijdse gebruik een belangrijke rol in de culturele infrastructuur van de provincie en dragen daardoor bij aan de leefbaarheid in de dorpen”, aldus de SOGK.

Vrijwilligersorganisatie

De Stichting Oude Groninger Kerken is een vrijwilligersorganisatie met een stevig maatschappelijk netwerk. Dankzij de inzet van honderden vrijwilligers worden in bijna alle kerken van de stichting culturele activiteiten ontplooid die de SOGK hebben gemaakt tot ‘het grootste podium van Groningen’.

Ook in 2015 bruist het van de activiteiten. Met de restauraties van de kerk van Oosterwijtwerd, de Molukse kerk van Appingedam, het kerkhof en de toren in Toornwerd, het orgel van Garmerwolde en het carillon van Middelstum wordt een begin gemaakt. De renovatie en herinrichting van de kerk van Klein Wetsinge en de synagoge in Appingedam en de restauratie van het orgel van Nieuw Beerta worden afgerond. Opnieuw wordt bevingsschade aan minimaal acht kerken hersteld.

Festival

Hoogtepunt in het cultuur-toeristische programma in de kerken in 2015 is naar verwachting het Festival Terug naar het begin dat op 16 mei weer in en om Appingedam wordt gehouden. Opnieuw zullen duizenden kinderen in Groningen deelnemen aan het omvangrijke educatieve programma dat overal in de provincie wordt aangeboden.